Πως μπορούν τα Μουσεία Φυσικής Ιστορίας να συμβάλουν στην αντιμετώπιση των σύγχρονων παγκόσμιων περιβαλλοντικών προκλήσεων, όπως η κλιματική αλλαγή, η συνεχής υποβάθμιση του φυσικού περιβάλλοντος, η περιβαλλοντική ρύπανση, η διατάραξη των οικοσυστημάτων, η απώλεια βιοποικιλότητας, αλλά και κρίσεις όπως η πανδημία που ζούμε; Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Μουσείων (18 Μαϊου) και το άνοιγμά τους -μετά από σχεδόν έξι μήνες αναστολής λειτουργίας λόγω πανδημίας,- εκπρόσωποι του Αριστοτέλειου Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Θεσσαλονίκης, του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου και του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης του Πανεπιστημίου Κρήτης επιχείρησαν να δώσουν απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα μέσα από μια διαδικτυακή εκδήλωση με τίτλο «Μουσεία Φυσικής Ιστορίας και Κοινωνία» που πραγματοποιήθηκε το βράδυ της Τετάρτης.
«Ο στόχος μας είναι να μιλήσουμε για τις συνέργειες που μπορούν να γίνουν ώστε να αντιμετωπίσουμε όχι μόνο την τρέχουσα κρίση, αλλά και να συμβάλλουμε στην αντιμετώπιση κι άλλων μεγάλων προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο πλανήτης», τόνισε ο Νικόλαος Ζούρος, καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου, διευθυντής Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου, ενώ ο Nίκος Πουλακάκης καθηγητής Πανεπιστημίου Κρήτης Διευθυντής Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης εξέφρασε την ευχή «η πανδημία να αποτελέσει άλλο ένα μέσο που θα επαναπροσδιοριστεί η σχέση των μουσείων φυσικής ιστορίας με το κοινό για ένα δίκαιο και βιώσιμο μέλλον και περιβάλλον για όλους». Τη συμβολή των συγκεκριμένων μουσείων στην κοινωνία υπογράμμισε και ο Σπύρος Παυλίδης, ομότιμος καθηγητής ΑΠΘ, πρόεδρος Αριστοτέλειου Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Θεσσαλονίκης, επισημαίνοντας ότι «ο άνθρωπος δεν μπορεί να κατανοήσει τις κοινωνίες, τον εαυτό του και το περιβάλλον του αν δεν προσεγγίσει τη φύση» και η πρόεδρος του ελληνικού τμήματος του Διεθνούς Συμβουλίου Μουσείων, Τέτη Χατζηνικολάου, μίλησε για το πόσο επηρεάζει την πολιτιστική κληρονομιά η κλιματική αλλαγή.
Στην κακή διαχείριση του περιβάλλοντος απέδωσε και την πανδημία του κορονοϊού, ο κ. Ζούρος, προσθέτοντας ότι η περίοδος αυτή έδωσε τη δυνατότητα στην επιστημονική κοινότητα να σκεφτεί καλύτερα «πώς η κλιματική αλλαγή αλλά και η κάκιστη διαχείριση των φυσικών βιοτόπων μπορεί να έχουν καταστροφικές επιπτώσεις στο σύνολο των κατοίκων του πλανήτη». Ο διευθυντής Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου αναφέρθηκε σε μεγάλες περιβαλλοντικές καταστροφές όπως πυρκαγιές, πλημμύρες και κυκλώνες και υπογράμμισε την ανάγκη να ευαισθητοποιήσουν τα μουσεία φυσικής ιστορίας το κοινό γύρω από αυτά τα θέματα. Έκκληση για εγρήγορση απεύθυνε ο Χαρίτων-Σαρλ Χιντήρογλου, καθηγητής Θαλάσσιας Βιολογίας, κοσμήτορας Σχολής Θετικών Επιστημών ΑΠΘ, προειδοποιώντας ότι σε μερικά χρόνια στη θάλασσα «θα υπάρχουν περισσότερα πλαστικά παρά ψάρια».
«Πράσινα» μουσεία
Την «παύση» της λειτουργίας των μουσείων -λόγω πανδημίας- των προηγούμενων μηνών εκμεταλλεύτηκε το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Απολιθωμένου Δάσους Λέσβου ώστε να γίνει «πράσινο», με σχεδόν μηδενική ενεργειακή κατανάλωση. «Δεν μπορείς να αφήσεις όλη αυτήν την ενέργεια να πάει χαμένη», σημείωσε αναπτύσσοντας τις δράσεις του μουσείου για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και τη μετατροπή σου σε ενεργειακά ευφυές, ο Ηλίας Βαλιάκος, γεωλόγος του μουσείου. Σε ενεργειακή αναβάθμιση στοχεύει το επόμενο διάστημα και το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης. «Μέσα από αυτό το έργο, προσδοκούμε τη δημιουργία ενός ενεργειακού μονοπατιού που θα συμβάλλει στην εκπαίδευση του κοινού και στην ευαισθητοποίησή του σε ενεργειακά θέματα», ανέφερε ο κ. Πουλακάκης.
Τη συνολική τεχνογνωσία των μουσείων τα Λέσβου και της Κρήτης ζήτησε ο κ. Παυλίδης, πρόεδρος του νεότερου Μουσείου Φυσικής Ιστορίας, του ΑΠΘ. «Να μας δώσετε την εμπειρία σας να μπορέσουμε να στήσουμε ένα μουσείο που θα είναι προέκταση του πανεπιστημίου και το έχουμε κάνει σε συνεργασία με το Δήμο, κάνοντας τη σύνδεση του πανεπιστημίου με την κοινωνία», κάλεσε τους εκπροσώπους των δύο μουσείων ο κ. Παυλίδης.
Δήμητρα Κεχαγιά
πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
